کلمه جو
صفحه اصلی

دهستان گیفان

دانشنامه عمومی

دهستان گیفان نام روستا در بخش گرمخان شهرستان بجنورد، استان خراسان شمالی در ایران است که در فاصلهٔ ۸۶ کیلومتری شهرستان بجنورد قرار دارد. براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۰۴۳۹ نفر (۲۳۸۶ خانوار) بوده است.رشته کوه میسینو در شمال این دهستان، مرز ایران و ترکمنستان را تشکیل می دهد. رشته کوه دیگر منطقه آسیازو نام دارد. آب گرم ایوب که در فاصله ۷ کیلومتری مرکز دهستان واقع شده است از نقاط زیبا و گردشی منطقه به شمار می آید.
یکی از تفریحات یا منابع درآمد مردم گیفان شکار بوده که تا دو دهه قبل نیز با فراوانی حیوانات حلال گوشت شکاری مانند انواع قوچ و کل در کوه های شمالی گیفان و هم مرز با ترکمنستان مقوله شکار دارای اهمیتی خاص در بین اهالی گیفان و روستاهای مجاور تحت نام چهارده قلعه گیفان داشت و بخش زیادی از منابع پروتئینی اهالی را فراهم می کرد. در دو دهه اخیر تعداد این حیوانات رو به نقصان داشته و در حال حاضر شاید در موارد خاص دیده شوند.یکی از حیواناتی که در حیات وحش منطقه وجود داشته و هنوز نیز دارای تعدد است گراز وحشی می باشد که هر ساله به مزارع و باغات آسیب می رساند.
اهالی گیفان عموماً کشاورز و دامدار بوده و تقریباً کلیه اهالی مشغول به کشاورزی و دامداری می باشند. کشاورزی در این مناطق هم به صورت آبی وهم به صورت دیم رایج است. در گیفان مزارع گندم، جو شبدر و باغ میوه که شامل سیب زردآلو گلابی گردو بادام انگور و . . . می باشند تأمین کننده منابع غذایی اهالی بوده و مقدار زیادی نیز به صورت میوه تازه یا خشکبار، کشمش، شیره انگور به شهرهای شیروان و بجنورد جهت عرضه در بازار ارائه می شود. لبنیات، کره، روغن حیوانی و سایر مشتقات شیر نیز در محل تولید و به تغذیه اهالی می رسد.نوعی گلابی بومی در گیفان رشد می کند که بنام نشبتی معروف است و این گلابی دارای بافتی سفت تر از سایر گلابی ها بوده، پوستی سبز دارد و گوشت آن دانه دانه است.باغات انگور گیفان دارای یکی از باکیفیت ترین محصول انگور در سطح بجنورد و خراسان شمالی محسوب می شود. برداشت انگور از تاکستان های این دهستان هرسال از تقریباً اواخر شهریور ماه آغاز وتقریبا تا پایان مهر ماه ادامه پیدا می کند. انگور کشمشی گیفان یکی از بهترین نوع محصول انگور است که طرفداران بسیاری دارد. انگور کشمشی معمولاً دو نوع دیده دارند. نوع ساده که اغلب طلایی رنگ است و نوع دوم ابلقی که به رنگ سرخ وسفید دیده می شود. انگور از نظر ارزش غذایی و خواص بهداشتی، دارای فواید بسیاری است. اهالی پس از برداشت محصول انگور، بخشی از ان را به کشمش تبدیل کرده و این کار به صورت سنتی انجام می شود.در اطراف گیفان درخت ارس به مقدار زیادی موجود بوده که در ازمنه قدیم به مصرف سوخت سکنه می رسید و در حال حاضر نیز چند درخت قدیمی سرو کوهی در محوطه امامزاده گیفان وجود دارد که در شیب تپه مشرف به امامزاده به ترتیب جالب و خاصی روئیده اند.
اهالی دهستان گیفان همگی مسلمان و پیرو مذهب تشیع می باشند.گیفان دارای یک امام زاده می باشد که ساختمان گنبد دار کاهگلی بسیار قدیمی در مقبره امام زاده وجود دارد که دارای تعدادی شیء قدیمی و عتیقه بوده که طی سال های گذشته از سوی اشخاص نامعلوم به یغما رفته است. قبرستان گیفان نیز در محوطه امام زاده قرار دارد و تعدادی از قبور بسیار قدیمی در ان وجود دارد.در افسانه های قدیم گیفان نقل شده که امامزداه گیفان، به همراه تعدادی از یاران وی تحت تعقیب حکومت محلی آن زمان قرار گرفته و در حال فرار بوده اند که در روی این تپه توسط عمال حکومتی آنزمان کشته شده و جسد آن ها در شیب تپه بهمان صورت که کشته شدند افتاده است و نقل است که در محل افتادن هر یک از یاران، یک درخت ارس روئیده که چنانچه این موضوع اگر افسانه صرف هم باشد، ترتیب روئین درختان مذکور در شیب تپه بسیار عجیب است.در گذشته اموزگارهای دینی و افراد صاحب کرامت در این دهستان دیده شده اند که در معالجه سنتی و آموزش و تأثیرات اجتماعی نقش داشته اند.


کلمات دیگر: